Categorie archieven: Regie

Geplaatst op door

Het einde van de manager, nabeschouwing Tegenlicht documentaire

Op 15 februari 2015 had Tegenlicht weer een boeiende documentaire over zelforganisatie en het einde van de manager. Een onderwerp waar ik in de praktijk van organisatieverandering en in mijn onderzoeken mee bezig ben.

De documentaire start, na een inleiding door filosoof Ben Kuiken, met een zelforganiserend bouwbedrijf. De eigenaar van dit bouwbedrijf heeft het voor elkaar gekregen dat zijn medewerkers en ketenpartners met elkaar in gesprek gaan over planning en uitvoering en daarin hun verantwoordelijkheden nemen en zelf merken dat het ook echt werkt. Interessant in deze case is dat niet de methode of aanpak centraal staat, maar de betrokkenheid van de eigenaar en de medewerkers. Zo hoort zelforganisatie te werken, het komt van binnenuit.

Daarna volgt een case over het Belgische Ministerie van Sociale Zaken waarin de medewerkers vanuit eigen taakinvulling en commitment hun eigen output bewaken en daar een prima balans tussen werk en privé weten te vinden. Apart om de topambtenaar op het eind te horen zeggen dat ook Nederlandse overheden geïnteresseerd zijn in hun succes en bij hun bezoek aan dit Belgische Ministerie vragen om een stappenplan. Absoluut herkenbaar, er is namelijk geen stappenplan, er zijn wel succesvoorwaarden en die beginnen bij jezelf.

Tenenkrommend is het intermezzo van de Baak waarin managers leren los te laten door op zoek te gaan naar hun eigen identiteit. Ik snap dat het belangrijk is dat managers meegaan in de transitie naar zelforganisatie, maar in dit intermezzo is teveel de nadruk gelegd op de manager zelf terwijl de nadruk nu juist zou moeten liggen op het faciliteren van zelforganisatie. Er is nog veel te doen op dit vlak.

Al laatste case volgt een zelforganisatie-ontwikkeling bij een aantal politieteams. Het begin is gemaakt in het Limburgse Horst met een klein team dat regelvrij werken heeft ingevoerd. De ambitie is om van 10 man naar 100 en dan naar 1000 en zo verder te ontwikkelen. En dat wordt gesteund en gefaciliteerd door de hoogste leiders en de OR. Als je dan toch naar een stappenplan zoekt, is dit er een die zal leiden tot effecten in zelforganisatie. Leerzame documentaire.

http://tegenlicht.vpro.nl/afleveringen/2014-2015/einde-vd-manager.html

Geplaatst op door

Governance, leiderschap en nieuwe vormen van sourcing

Ik heb gisteren een lezing gegeven voor een internationaal gezelschap professionals die de IAOP (International Association of Outsourcing Professionals) Masterclass Sourcing volgen.

Juist op dat moment finishten de laatste twee boten van de Volvo Ocean Race in Kaapstad. Op die Volvo Ocean Race boten waren zeilers aanwezig die vier jaar geleden ook betrokken zijn geweest bij ons Team Performance Monitor onderzoek waar ik eerder over geschreven heb. De elementen van zelforganiserende teams onder extreme omstandigheden gelden absoluut voor de Volvo Ocean Race teams, vermoedelijk het zwaarste sport-event ter wereld.

Ik heb vanuit deze beelden en ook de inhoud van ons onderzoek de relatie gelegd met de nieuwe vormen van regie, leiderschap en governance bij steeds veranderende vormen van sourcing. De omstandigheden zijn weliswaar iets lichter dan bij de Volvo Ocean Race, de veranderkundige- en leiderschapsuitdagingen rondom deze vormen van sourcing vragen wel om een nieuwe kijk op organiseren, regie en leiderschap.

En dat is het praktijkterrein waar ik vanuit Quint Wellington Redwood mee bezig ben. De sheets vind je via Slideshare hieronder:

Geplaatst op door

Drijfveren in relatie tot zelfsturende (online) communities

In een erg inspirerend onderzoeksproject waarin wij vanuit mijn Social Media Lab bij Hanzehogeschool de ontwikkeling van een duurzaam zeilend vrachtschip ondersteunen, hebben wij een aantal principes en theorieën die ik ook eerder op mijn weblog gepubliceerd heb verder uitgewerkt en in relatie met elkaar toegepast in dit onderzoeksproject. Doel van dit onderzoeksproject was om vast te stellen of en hoe het ontwikkelen en innoveren van dit duurzaam zeilend vrachtschip op basis van een zelforganiserende (online) community mogelijk was. De uitkomsten van dit onderzoek zie je hieronder in de onderzoeksrapportage op Scibd.

Meer over het Ecoliner S@IL innovatieprogramma vindt je hier in het
Pitchbook ecoliner en de websites http://www.nsrsail.eu en http://www.ecoliners.eu

Toewerken naar een zelfsturende community, afstudeerrapport van Joost Behrend by Frank Willems

Geplaatst op door

Model voor zelfsturende teams

Vandaag gaf ik het laatste college aan de Master of Information Management opleiding van TIAS Tilburg voordat deze Masterstudenten, allen afkomstig uit het bedrijfsleven, hun thesis onderzoek gaan beginnen en daarna kunnen afstuderen.
De sheets van dit college vind je via slideshare op deze link: http://www.slideshare.net/Frankwillems/final-lecture-master-of-information-management-about-leadership-and-change-management

Een leuke discussie tijdens dit interactieve college hadden wij toen ik ons Team Performance Monitor onderzoek en de modellen die we in dit onderzoeksproject ontwikkelen toelichtte. Dit model voor zelforganisatie waarin wij de ervaringen van zes jaar onderzoeken naar de samenwerking en leiderschap in top performance teams zoals de Olympische Zeilploegen zie je hieronder. Het model heeft over de y-as de zeven criteria voor succesvolle teams en op de x-as de vormen van zelfsturing. Het mag duidelijk zijn dat de Olympische zeilploegen zich ontwikkelen als zelf-organiserende teams. De zelf-governing ontwikkeling van teams vindt vooral plaats rondom professionele en gepassioneerde open source teams, veiligheidsteams en mariniersteams. In ons onderzoek proberen wij ook een relatie te leggen met het model uit mijn vorige blog, namelijk het stadium van transformatie van 1.0 naar 4.0.

TPM zelfsturingsmodel

Natuurlijk ben ik ook ben benieuwd op welk niveau jouw team zich ontwikkeld?
Met het onderzoeksteam werken wij aan de eerste publicatie hierover inclusief de data in ieder vakje van het model, wordt dus binnenkort vervolgd, de publicatie verwachten wij in november te lanceren.

 

Geplaatst op door

Governance, regie en leiderschap 2.0, 3.0 en 4.0….

Vanuit een aantal van mijn onderzoeksprojecten, maar zeker ook de praktijk van de organisatietransformaties die ik begeleid zie ik dat in toenemende mate de manier waarop gekeken wordt naar Governance, regie en leiderschap aan het veranderen is.

Er zijn verschillende generaties of stadia waarin het organisatie- en transformatie-vraagstuk te onderkennen is, variërend van 1.0, 2.0, 3.0 en 4.0. Op dit gebied zijn er al vele onderzoeken gedaan maar er is nog weinig kader om te kunnen duiden wat een generatie of stadium nu daadwerkelijk inhoudt en of er sprake is van een evolutionaire ontwikkeling of dat de stadia tegelijk binnen een organisatie of ecosysteem kunnen voorkomen.

Een van mijn favoriete inspiratiebronnen Otto Scharmer (MIT en TheoryU), heeft in zijn boek ‘Leiden vanuit de toekomst, van Ego-systeem naar Eco-systeem‘, ons een bruikbaar en wetenschappelijk onderbouwd kader gegeven. Natuurlijk zijn er ook andere goede bronnen zoals het boek ‘Society 3.0‘ van Ronald van den Hoff en het eerder op mijn weblog vermelde onderzoek en de boeken van Prof. Dr. Wim de Ridder, ‘de wereld breekt open‘ en ‘de strategische revolutie‘.

Ik heb vanuit deze kaders voor het ontwikkelen van een publicatie over sourcing 3.0 de verschillende generaties of stadia naast elkaar gezet. Een eerste overzicht zie je in deze tabel:

Matrix stadia van transformatie

Tabel 1: matrix met uitleg verschillende stadia van transformaties

In de volgende blogposts zal ik verder op deze stadia ingaan, zeker ook vanuit praktijkcases in mijn advieswerk bij Quint Wellington Redwood en de onderzoeksprojecten die ik vanuit mijn Lectoraat voer. Er is nog veel werk te doen in het goed ontwikkelen van de gewenste kaders en besturingsprincipes (governance). Wordt vervolgd…..

Geplaatst op door

Lecture 6 Regie en Shared Services

Dit is het laatste (gast)college uit de sourcing serie in een blok van twee maanden dat ik gegeven heb aan een internationale IT Service Management bachelor afstudeerklas. Ik start in dit college met het behandelen van Shared Services als een van de sourcing varianten en ga daarna verder met regie, de regierollen en de regieprocessen. Op het eind speel ik in op de relatie tussen de regierollen, de regieprocessen en combineer dit met de skills en het verandermanagementprofiel. Zoals je kunt zien maak ik gebruik van de eerder in mijn weblog uitgelegde standaardmodellen van verandermanagement, het negenvlaksmodel en Kraljic.

 

Geplaatst op door

Lecture 5 Crowdsourcing, Sociale Netwerken en Social Media

In dit college ga ik in op een nieuwe vorm van sourcing, de vierde generatie sourcingoplossingen zoals crowdsourcing en sociale innovatie. In de traditionele manieren van organiseren worden deze vernieuwende manieren van organiseren van capaciteit nauwelijks zo benoemd, laat staan toegepast. En dat terwijl de praktijk en een aantal van mijn onderzoekspilots laten zien dat  met crowdsourcing met bijvoorbeeld een community van gebruikers in plaats van de traditionele helpdesk de problemen sneller, duurzamer en daardoor vaak ook beter en goedkoper worden opgelost. Het vraagt natuurlijk wel een specifieke vorm van leiderschap en inzicht in de manier waarop de deelnemers aan de community participeren. Met daarnaast ook de mogelijkheden om Social Media in te zetten als hulpmiddel in de communicatie. Hoe je dat doet leg ik uit in dit college.

 

Geplaatst op door

Lecture 4 Outsourcing

In dit college behandel ik de veel toegepaste sourcingvorm van outsourcing. Natuurlijk heb ik ook de kritische kanttekening toegevoegd dat het zeer regelmatig niet de verwachte resultaten oplevert. Dat start met het goed afbakenen van de scope, het vaststellen van de scenario’s en het organiseren van een sterke regietaak vanuit de uitbestedende organisatie en sluit natuurlijk aan bij de selectie van de best passende leverancier. In de sheets van dit college leg ik uit hoe je dat doet. In het volgende college ga ik dieper op de regietaak in.

 

Geplaatst op door

Lecture 2: Introductie in leiderschap en verandermanagement

Bijna traditioneel start ik dit tweede college in het eerder aangekondigde programma van de ITSM afstudeergroep met leiderschap en verandermanagement door iets echt anders te doen. Ik vraag de groep alle stoelen en tafels aan de kant te schuiven en in een kring rond mij te gaan zitten en dan stel ik de vraag: ‘How does change feel?’.

Na vier jaar dit gedaan te hebben kan ik je vertellen dat iedereen behoorlijk in de war is en dat het erg onwennig voelt. Nadat we de uitkomsten van de veranderkleurentest met elkaar gedeeld hebben en ik iets verteld heb over verandermanagement begint de sfeer open en constructief te worden. Na de video van Simon Sinek onstaat er echt iets moois; er ontstaat collectief gedeeld inzicht en een gevoel van meer vertrouwen.

De groep vraagt doorgaans om in een vergelijkbare opstelling voortaan college te mogen volgen en niet meer in de traditionele klasopstelling. Veranderen kan je dus ook leuk maken. Ik verheug me nu al op lecture 3!

Zie hieronder de sheets van dit college:

 

Geplaatst op door

Leergang regie, sourcing, leiderschap en verandermanagement bij Hanze internationaal ITSM bachelor programma

In de maanden november, december 2012, januari en februari 2013 geef ik op Hanzehogeschool weer een volledige leergang regie, sourcing, leiderschap en verandermanagement  in 10 colleges voor een internationale afstudeerklas ITSM. Ik zal de komende maanden de sheets van deze leergang publiceren op deze weblog. Via de link op Slideshare is het lesmateriaal ook te downloaden.

We starten in lecture 1 met de principes van sourcing.